بازخوانی انتقادی نقش مکاتب نحوی در آموزش زبان عربی با ارائه رویکردی مبتنی بر روشCEFR
کد مقاله : 1085-ARCONF6 (R2)
نویسندگان
فاطمه عسکری *
دانشگاه رازی
چکیده مقاله
آموزش نحو زبان عربی در بسیاری از نظام‌های آموزشی همچنان متأثر از سنت مکاتب نحوی کلاسیک، به‌ویژه مکتب بصری و کوفی، است. این میراث نظری، با وجود نقش بنیادین در تکوین دانش نحو، در آموزش عربی به‌عنوان زبان دوم یا خارجی غالباً به غلبه رویکردی قاعده‌محور، افزایش پیچیدگی مفهومی و فاصله گرفتن از نیازهای ارتباطی زبان‌آموزان انجامیده است. در مقابل، چارچوب مرجع مشترک اروپایی برای زبان‌ها بر توسعه توانش ارتباطی و سازمان‌دهی تدریجی ساختارهای زبانی بر اساس سطوح مهارتی تأکید دارد. پژوهش حاضر با رویکردی تحلیلی ـ انتقادی، نقش مکاتب نحوی را در سازمان‌دهی آموزش نحو عربی بررسی و میزان انطباق این سنت را با معیارهای کارکردی چارچوب مرجع مشترک اروپایی برای زبان‌ها ارزیابی می‌کند. بدین منظور، تأثیر الگوی انتقال‌محور سنت نحوی تحلیل شده و با تکیه بر شاخص‌هایی مانند کارکرد ارتباطی، بسامد کاربرد و بار شناختی، چارچوبی برای بازنگری و سطح‌بندی مباحث نحوی در سطوح مختلف مهارتی پیشنهاد می‌شود. یافته‌ها نشان می‌دهد بخشی از مباحث رایج در متون آموزشی، از جمله اختلافات مکتبی، تحلیل‌های علّی و ساختارهای کم‌بسامد، نقش محدودی در توسعه توانش ارتباطی دارند و انتقال مستقیم آن‌ها موجب افزایش بار شناختی و کاهش کارآمدی آموزشی می‌شود. بر این اساس، الگویی مفهومی برای بازطراحی آموزش نحو عربی ارائه می‌شود که گزینش و سازمان‌دهی مباحث را بر پایه نیازهای ارتباطی و توصیفگرهای عملکردی سامان می‌دهد.
کلیدواژه ها
تحلیل انتقادی، سطح بندی، آموزش نحو عربی ، چارچوب مرجع مشترک اروپایی، طراحی آموزش.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر