| آموزش زبان عربی به فارسی‌زبانان: فرصت‌ها و چالش‌های ناشی از اشتراکات واژگانی و راهکارهای آموزشی آن |
| کد مقاله : 1126-ARCONF6 (R1) |
| نویسندگان |
|
سیده اعظم حسینی * عضو هیئت علمی دانشگاه فرهنگیان |
| چکیده مقاله |
| اشتراکات واژگانی گسترده میان فارسی و عربی، از یک سو می‌تواند یادگیری اولیه زبان عربی را برای فارسی‌زبانان تسهیل کند و از سوی دیگر، به دلیل تفاوت‌های معنایی و کاربردی، زمینه‌ساز تداخل زبانی و بروز خطاهای پایدار شود. پژوهش حاضر با هدف شناسایی مهم‌ترین چالش‌های ناشی از این اشتراکات و بررسی نقش تحلیل تقابلی و منابع تصویری در کاهش خطاهای زبان‌آموزان انجام شده است. پژوهش از نوع مروری ـ تحلیلی و مبتنی بر ترکیب یافته‌های پژوهش‌های پیشین است. بدین منظور، مطالعات علمی مرتبط با آموزش زبان عربی به فارسی‌زبانان در حوزه اشتراکات واژگانی، تداخل زبانی و تحلیل تقابلی در بازه زمانی ۱۳۹۷ تا ۱۴۰۳ بررسی و یافته‌های مرتبط استخراج، مقایسه و ترکیب شدند. نتایج نشان داد واژگان هم‌شکل و متفاوت‌المعنا از مهم‌ترین عوامل ایجاد خطا هستند و در انتخاب واژگان برای آموزش، سطح زبانی، نیازها و اهداف یادگیرنده باید مورد توجه قرار گیرد. همچنین، تحلیل تقابلی، استفاده از تصاویر و آموزش مبتنی بر روابط معنایی، به‌ویژه تضاد، از شیوه‌های مؤثر در کاهش تداخل زبانی به شمار می‌روند. برآیند و ترکیب یافته‌های مطالعات بررسی‌شده به ارائه الگویی سه‌مرحله‌ای شامل «شناسایی واژگان پرخطا، تقابل معنایی و کاربردی فارسی و عربی، و تثبیت واژه در بافت» منجر شد. این الگو تلاش می‌کند یافته‌های پراکنده پژوهش‌های پیشین را در قالب یک مسیر آموزشی منسجم سازمان‌دهی کند و می‌تواند به‌عنوان چارچوبی اولیه برای آموزش واژگان مشترک و طراحی محتوای کتاب‌های درسی، معجم مصوّر عربی ـ فارسی و ابزارهای آموزشی دیجیتال مورد استفاده قرار گیرد. |
| کلیدواژه ها |
| آموزش زبان عربی، فارسی‌زبانان، اشتراکات واژگانی، تحلیل تقابلی، تداخل زبانی، معجم مصوّر. |
| وضعیت: پذیرفته شده |
